Trane thâu tóm LiquidStack, cuộc đua làm mát GPU trong trung tâm dữ liệu AI bước vào giai đoạn nóng nhất

Sự bùng nổ của AI đang khiến một mảng hạ tầng vốn ít được chú ý trở thành tâm điểm: công nghệ làm mát cho GPU trong trung tâm dữ liệu. GPU là bộ xử lý đồ họa nhưng hiện còn là “động cơ” chính cho huấn luyện và vận hành mô hình AI, đồng nghĩa với việc tiêu thụ điện lớn và tỏa nhiệt cực cao. Trong bối cảnh đó, Trane, tập đoàn nổi tiếng về điều hòa không khí và HVAC (heating, ventilation, and air conditioning – hệ thống sưởi, thông gió và điều hòa), vừa công bố mua lại startup làm mát chất lỏng LiquidStack. Thương vụ cho thấy thiết bị kiểm soát nhiệt không còn là phần phụ trợ, mà đang trở thành yếu tố chiến lược trong làn sóng đầu tư trung tâm dữ liệu AI.

LiquidStack là một trong những công ty tiên phong trong công nghệ immersion cooling, tức làm mát nhúng, nơi máy chủ được đặt trong bể chứa chất lỏng điện môi. Chất lỏng điện môi là loại chất lỏng không dẫn điện, cho phép linh kiện điện tử tiếp xúc trực tiếp mà không gây chập mạch. Công ty này từng gây chú ý khi ứng dụng giải pháp đó để làm mát hệ thống đào tiền số, trước khi mở rộng sang thị trường trung tâm dữ liệu. Về sau, LiquidStack phát triển thêm cả hệ thống single-phase và two-phase immersion cooling. Với single-phase, chất lỏng chỉ lưu thông để hấp thụ nhiệt mà không đổi trạng thái; còn two-phase là công nghệ phức tạp hơn, khi chất lỏng sôi lên để mang nhiệt đi, rồi ngưng tụ trở lại. Ngoài ra, hãng còn cung cấp direct-to-chip liquid cooling, tức làm mát chất lỏng trực tiếp tới chip, bằng cách đưa chất làm mát tới sát CPU hoặc GPU thay vì làm lạnh toàn bộ không khí trong phòng máy.

LiquidStack không phải cái tên mới nổi trong lĩnh vực này. Microsoft đã thử nghiệm công nghệ của hãng từ năm 2021, thời điểm các ông lớn đám mây bắt đầu tìm kiếm giải pháp thay thế cho làm mát bằng không khí truyền thống. Kể từ đó, LiquidStack mở rộng danh mục sang nhiều dạng hệ thống khác nhau, bao gồm cả CDU công suất 10 MW dạng mô-đun. CDU, viết tắt của coolant distribution unit, là thiết bị phân phối chất làm mát, đóng vai trò trung tâm trong hệ thống làm mát bằng chất lỏng khi điều tiết lưu lượng, nhiệt độ và áp suất tới các cụm máy chủ. Mức 10 MW cho thấy đây không còn là giải pháp thử nghiệm quy mô nhỏ, mà hướng tới các trung tâm dữ liệu AI mật độ cao, nơi hàng nghìn GPU có thể hoạt động cùng lúc.

Theo thỏa thuận, LiquidStack sẽ tiếp tục hoạt động dưới đơn vị kinh doanh HVAC thương mại của Trane. Điều này giúp Trane bổ sung thêm một mảnh ghép quan trọng vào danh mục hạ tầng vật lý cho datacenter, tức các thành phần nền tảng như điện, làm mát, phân phối chất lỏng và cơ sở vận hành. Đây là khu vực đang tăng trưởng mạnh nhờ AI, bởi khi phần cứng ngày càng mạnh thì bài toán cung cấp điện và tản nhiệt cũng trở nên khó hơn. Trước LiquidStack, Trane đã mua Stellar Energy vào tháng 12/2025, một công ty chuyên về nhà máy làm mát mô-đun và CDU cho trung tâm dữ liệu. Hai thương vụ liên tiếp cho thấy Trane đang muốn chiếm vị trí lớn trong chuỗi cung ứng hạ tầng phục vụ AI.

Các nhà phân tích dự báo thị trường hạ tầng vật lý cho trung tâm dữ liệu có thể vượt 80 tỷ USD vào năm 2030. Trong đó, quản lý nhiệt, còn gọi là thermal management, là một trong những phân khúc tăng nhanh nhất với tốc độ tăng trưởng kép hàng năm khoảng 20%. Riêng direct-to-chip liquid cooling được dự báo sẽ trở thành mảng kinh doanh trị giá 8 tỷ USD vào cuối thập kỷ. Lý do rất rõ ràng: phần cứng AI hiện đại tạo ra mật độ nhiệt quá lớn, khiến hệ thống làm mát bằng không khí khó đáp ứng hiệu quả. Nếu không giải quyết tốt nhiệt, doanh nghiệp không thể khai thác hết hiệu năng GPU, thậm chí phải giảm công suất vận hành để tránh quá nhiệt. Nói cách khác, công nghệ làm mát đang trở thành một “nút thắt cổ chai” cho việc mở rộng AI.

Thương vụ Trane – LiquidStack là một phần trong làn sóng M&A, tức sáp nhập và mua lại, đang lan rộng khắp thị trường hạ tầng trung tâm dữ liệu. Cuối năm 2024, Schneider Electric đã mua 75% cổ phần chi phối của Motivair, một nhà cung cấp làm mát chất lỏng, và lên kế hoạch mua nốt phần còn lại vào năm 2028. Trước đó khoảng một năm, Vertiv thâu tóm CoolTera và nhanh chóng tăng sản lượng CDU lên gấp 45 lần. Những động thái này phản ánh một thực tế: trong kỷ nguyên AI, giá trị không chỉ nằm ở chip hay mô hình ngôn ngữ lớn, mà còn nằm ở khả năng cấp điện, vận hành và giữ cho toàn bộ hệ thống không bị “quá nhiệt”. Trane dự kiến hoàn tất thương vụ LiquidStack ngay trong đầu năm nay, đánh dấu thêm một bước tiến trong cuộc đua giành vị trí dẫn đầu ở mặt trận hạ tầng AI phía sau hậu trường.