GM chấp nhận trả 220 triệu USD để dàn xếp cáo buộc bán dữ liệu lái xe thiếu sự đồng ý

Vị trí chính xác, tốc độ và cả việc thắt dây an toàn: những thông tin tưởng chỉ phục vụ trải nghiệm lái xe đã đưa General Motors (GM) vào một vụ tranh chấp quyền riêng tư trên diện rộng. Hãng ô tô Mỹ đồng ý chi 220 triệu USD để dàn xếp cáo buộc thu thập dữ liệu của tài xế mà chưa có sự đồng ý đầy đủ, sau đó bán cho các bên môi giới cung cấp thông tin cho doanh nghiệp bảo hiểm.

Theo thông báo ngày 29/10/2026 của Văn phòng Tổng chưởng lý bang Washington, thỏa thuận được ký với tổng chưởng lý của 35 bang và Đặc khu Columbia. Các nhà điều tra cho biết dữ liệu có thể được công ty bảo hiểm sử dụng để xác định mức phí khách hàng phải trả. Bên môi giới dữ liệu ở đây là doanh nghiệp trung gian thu mua và cung cấp thông tin cho các tổ chức khác, khiến dữ liệu có thể đến tay bên sử dụng cuối cùng qua nhiều tầng giao dịch.

Vụ việc bắt nguồn từ Smart Driver, chương trình thuộc dịch vụ của OnStar, công ty con của GM. Chương trình thu thập thông tin vận hành xe để tạo báo cáo giúp chủ xe hiểu và cải thiện thói quen lái xe. Tuy nhiên, theo kết quả điều tra, dữ liệu còn được chuyển cho các bên môi giới mà người đăng ký không hay biết.

Điểm gây tranh cãi là GM từng nói với khách hàng rằng hãng sẽ không chia sẻ thông tin với công ty bảo hiểm nếu chưa được họ đồng ý rõ ràng. Trên thực tế, các doanh nghiệp bảo hiểm vẫn nhận được dữ liệu bằng cách mua từ những bên môi giới có thỏa thuận với GM.

Hoạt động này được The New York Times phanh phui trong năm 2024. Đến tháng 4 cùng năm, hơn một tháng sau bài điều tra, GM chấm dứt Smart Driver và viện dẫn phản hồi của khách hàng.

Theo Văn phòng Tổng chưởng lý Washington, GM còn khuyến khích các đại lý đăng ký khách hàng vào Smart Driver. Trong một số trường hợp, nhân viên đã chấp nhận điều khoản thay khách hàng mà không có sự hiểu biết hoặc đồng ý của họ.

Ứng dụng OnStar cũng thông báo sai cho hơn 370.000 tài xế rằng họ không tham gia Smart Driver, trong khi GM vẫn tiếp tục thu thập và bán dữ liệu của họ, theo các nhà điều tra. Sai lệch này khiến người dùng khó nhận biết việc theo dõi để đưa ra lựa chọn về quyền riêng tư.

Cơ quan chức năng nhấn mạnh dữ liệu được bán mang tính cá nhân, có thể nhận diện và rất cụ thể. Đây không đơn thuần là các thống kê tổng hợp về giao thông: thông tin vị trí chính xác và hành vi lái xe có thể gắn với từng cá nhân, làm tăng mức độ nhạy cảm khi được chuyển sang bên thứ ba.

Ngoài khoản tiền dàn xếp được phân bổ cho các khu vực tham gia, GM đồng ý giới hạn dữ liệu lái xe được thu thập, tăng cường bảo vệ thông tin nhận dạng cá nhân và xây dựng một chương trình bảo vệ quyền riêng tư toàn diện. Thông tin nhận dạng cá nhân là dữ liệu có thể dùng để xác định một người, trực tiếp hoặc khi kết hợp với nguồn thông tin khác.

Văn phòng Tổng chưởng lý Washington mô tả thỏa thuận này là biện pháp xử lý mạnh hơn đáng kể so với các thỏa thuận trước đó liên quan đến cùng hành vi của GM.

Dù vậy, 220 triệu USD vẫn là khoản tiền tương đối nhỏ so với quy mô lợi nhuận của hãng. Con số này tương đương chưa đến 7% lợi nhuận ròng thuộc về cổ đông, ở mức 3,3 tỷ USD, mà GM ghi nhận trong quý III kết thúc ngày 30/9/2026.

Trước thỏa thuận đa bang, GM đã hoàn tất dàn xếp các cáo buộc tương tự với Ủy ban Thương mại Liên bang Mỹ (FTC) vào tháng 1/2026. Lệnh của FTC yêu cầu hãng phải có sự đồng ý rõ ràng của tài xế trước khi thu thập, sử dụng hoặc chia sẻ dữ liệu lái xe thuộc phạm vi điều chỉnh, với một số ngoại lệ.

GM cũng phải cung cấp cách thức đơn giản để người dùng yêu cầu bản sao dữ liệu, đề nghị xóa dữ liệu và tắt thu thập vị trí địa lý chính xác trên những xe hỗ trợ chức năng này. Bang California đạt thỏa thuận riêng trị giá 12,75 triệu USD với hãng vào tháng 5/2026, còn vụ kiện riêng tại Texas vẫn đang diễn ra.

Phản hồi với The Register, đại diện GM cho biết thỏa thuận củng cố những bước hãng đã thực hiện nhằm tăng cường bảo vệ quyền riêng tư. Tuy nhiên, GM vẫn bảo vệ giá trị của dữ liệu xe kết nối — thông tin được xe thu thập và truyền qua các dịch vụ kết nối — đối với an toàn, tiện ích và trải nghiệm cá nhân hóa. Vụ việc đặt ra một ranh giới quan trọng: lợi ích của công nghệ không thay thế được quyền biết và quyền lựa chọn của người ngồi sau vô lăng.