BT chi khoảng 400 triệu bảng để mua lại TalkTalk đang trong diện quản trị, giữ kết nối cho 2,5 triệu khách hàng Anh

Tập đoàn viễn thông BT của Anh đã mua lại mảng khách hàng cá nhân và bán buôn của TalkTalk sau khi doanh nghiệp này rơi vào tình trạng “administration” – một thủ tục pháp lý tại Anh tương tự giai đoạn tái cấu trúc dưới sự giám sát nhằm bảo vệ công ty khỏi sụp đổ hoàn toàn. Thương vụ được BT thực hiện để duy trì dịch vụ cho khoảng 2,5 triệu khách hàng đang sử dụng mạng của TalkTalk. Theo BT, hãng đã thâu tóm TalkTalk Telecommunications Limited và PlatformX Communications Limited theo cơ chế “debt-free basis”, tức là mua tài sản kinh doanh mà không gánh trực tiếp các khoản nợ cũ của đơn vị mục tiêu.

BT cho biết thương vụ sẽ tạo ra tác động tiền mặt khoảng 400 triệu bảng Anh trong năm tài chính hiện tại, bao gồm giá mua và các chi phí liên quan. Động thái này diễn ra sau một quá trình tìm người mua kéo dài nhưng không thành công đối với mảng tiêu dùng và bán buôn của TalkTalk. Trong 12 tháng gần nhất, TalkTalk ghi nhận doanh thu xấp xỉ 1,2 tỷ bảng, song vẫn thua lỗ. Điều đó cho thấy quy mô doanh thu lớn không đủ bảo đảm sức khỏe tài chính khi doanh nghiệp phải đối mặt với chi phí vận hành cao, cạnh tranh khốc liệt và áp lực nợ.

Bộ Kỹ thuật số, Văn hóa, Truyền thông và Thể thao Anh, viết tắt là DCMS, cảnh báo rằng nếu TalkTalk sụp đổ, các dịch vụ quan trọng như cuộc gọi khẩn cấp, liên lạc bệnh viện và thiết bị báo động y tế có thể bị gián đoạn. Bộ trưởng Lisa Nandy nhấn mạnh điện thoại và băng thông rộng là hạ tầng quốc gia thiết yếu. Bà đã ban hành “Public Interest Intervention Notice” theo Điều 42 của Đạo luật Doanh nghiệp 2002. Đây là công cụ pháp lý cho phép chính phủ xem xét một thương vụ không chỉ dưới góc độ cạnh tranh thị trường, mà còn dựa trên lợi ích công cộng rộng hơn như an toàn xã hội và tính liên tục của dịch vụ.

Cơ quan Cạnh tranh và Thị trường Anh, gọi tắt là CMA, hiện phải gửi báo cáo cho chính phủ trước ngày 19/10. CMA là cơ quan giám sát chống độc quyền và bảo đảm cạnh tranh công bằng trên thị trường. Trong thời gian chờ rà soát, BT cho biết các doanh nghiệp vừa mua sẽ tiếp tục hoạt động riêng biệt và vẫn cạnh tranh như trước. Điều này đặc biệt nhạy cảm vì BT vốn đã có vị thế rất mạnh trong thị trường băng thông rộng của Anh, nên bất kỳ thương vụ mở rộng nào cũng dễ bị soi xét kỹ lưỡng.

Thời điểm của thương vụ BT – TalkTalk càng khiến giới quản lý chú ý khi chỉ vài ngày trước, CMA đã bày tỏ lo ngại sơ bộ về cạnh tranh trong lĩnh vực “wholesale fixed broadband services” – tức dịch vụ băng thông rộng cố định bán buôn, nơi các nhà mạng cung cấp hạ tầng hoặc năng lực mạng cho doanh nghiệp khác thay vì bán trực tiếp cho người dùng cuối. Những lo ngại này liên quan đến kế hoạch mua lại Substantial, công ty mẹ của Netomnia, bởi nexfibre. Nói cách khác, cơ quan quản lý đang đồng thời phải xử lý nhiều hồ sơ lớn có thể làm thay đổi cán cân cạnh tranh trong ngành cáp quang và Internet cố định tại Anh.

Virgin Media là bên phản ứng mạnh nhất sau thông báo của BT. Đại diện công ty cho rằng thương vụ mang đầy đủ dấu hiệu của một “stitch up” – cách nói chỉ một sự dàn xếp có lợi cho một bên, được che đậy dưới danh nghĩa cứu trợ vì lợi ích công cộng. Theo Virgin Media, thật khó chấp nhận việc một thương vụ khác nhằm thúc đẩy đầu tư cáp quang lại bị nhà chức trách cân nhắc chặn, trong khi BT dường như có cơ hội tiếp quản TalkTalk với quy trình dễ thở hơn. Công ty này cho biết sẽ trực tiếp nêu quan ngại với chính phủ và các cơ quan quản lý.

Tổng giám đốc BT Group, bà Allison Kirkby, mô tả đây là tình huống chưa từng có tiền lệ khi hàng triệu người dân và doanh nghiệp có nguy cơ bị ảnh hưởng nếu TalkTalk sụp đổ. Theo BT, ưu tiên ngay lập tức là ổn định hoạt động kinh doanh và tạo ra “lưới an toàn” cho các hộ gia đình cũng như doanh nghiệp đang phụ thuộc vào dịch vụ của TalkTalk. Ông Clive Selley sẽ phụ trách quá trình ổn định và lập kế hoạch tích hợp, trong khi Martijn Blanken tiếp quản vị trí CEO của BT International.

Các chuyên gia trong ngành nhận định sự đi xuống của TalkTalk là một cú trượt dài đáng tiếc đối với một trong những thương hiệu băng thông rộng lâu đời và quen thuộc nhất tại Anh. Với định vị “value-for-money” – tức cung cấp dịch vụ có mức giá hấp dẫn so với những gì khách hàng nhận được – TalkTalk lẽ ra có thể hưởng lợi trong bối cảnh người tiêu dùng ngày càng thắt chặt chi tiêu. Tuy nhiên, công ty bị cho là đã phản ứng chậm trước thị trường thay đổi nhanh, gánh nặng nợ tăng mạnh sau thương vụ mua lại năm 2021, đồng thời liên tục gặp vấn đề về hình ảnh chất lượng dịch vụ. Bài học ở đây là trong lĩnh vực viễn thông, giá rẻ thôi không đủ; doanh nghiệp còn phải đầu tư mạng lưới, chăm sóc khách hàng và duy trì sức bền tài chính để tồn tại lâu dài.