Qualcomm đặt cược AI để bù cú hụt từ Apple, nhưng tham vọng trung tâm dữ liệu vẫn còn khiêm tốn

Qualcomm vừa đưa ra dự báo rằng mảng datacenter, tức thị trường trung tâm dữ liệu nơi vận hành các máy chủ phục vụ điện toán đám mây và AI, có thể mang về 15 tỷ USD doanh thu thường niên vào năm tài chính 2029. Đây là bước tăng trưởng rất mạnh nếu xét từ gần như con số 0 hiện nay. Tuy nhiên, khi đặt cạnh các đối thủ đã có chỗ đứng vững chắc như AMD và Intel, mỗi hãng đều đã vượt mốc 16 tỷ USD doanh thu datacenter trong năm tài chính 2025, kế hoạch của Qualcomm vẫn cho thấy họ chưa thể sớm trở thành một thế lực hàng đầu. Trong khi đó, Nvidia, hãng đang thống trị làn sóng AI, được cho là đang tiến tới quy mô hơn 250 tỷ USD doanh thu datacenter mỗi năm.

Thông điệp đáng chú ý nhất từ báo cáo quý 3 của Qualcomm không chỉ là tham vọng mới, mà còn là sự suy giảm mạnh từ một nguồn thu cũ: Apple. Qualcomm cho biết doanh thu từ việc bán modem cho Apple sắp giảm sâu hơn dự kiến do những ràng buộc trong chuỗi cung ứng và việc đóng góp của hãng vào thế hệ iPhone tiếp theo sẽ thấp hơn đáng kể so với ước tính trước đó là 20%. Modem là con chip đảm nhiệm kết nối di động, cho phép điện thoại truy cập mạng 4G hoặc 5G. Apple từ lâu đã phát triển modem riêng để giảm phụ thuộc vào đối tác bên ngoài, và giờ quá trình chuyển đổi đó đang tác động rõ rệt đến Qualcomm. Công ty cảnh báo doanh số bán cho Apple trong năm tới có thể xuống dưới 2 tỷ USD.

Trong bối cảnh nguồn tiền từ Apple co lại, Qualcomm đang đặt cược mạnh vào AI để bù đắp. Cụ thể, hãng muốn mở rộng sang các lĩnh vực ngoài smartphone, bao gồm ô tô, thiết bị Internet of Things và đặc biệt là hạ tầng datacenter cho AI. Internet of Things, hay IoT, là khái niệm chỉ các thiết bị kết nối mạng như camera, cảm biến, máy công nghiệp hoặc đồ gia dụng thông minh. Qualcomm kỳ vọng đến năm tài chính 2029 sẽ đạt 40 tỷ USD doanh thu mỗi năm từ các sản phẩm không gắn với điện thoại, trong đó ô tô đóng góp 10 tỷ USD và IoT đạt 14 tỷ USD. Chỉ riêng trong quý 3, công ty đã ghi nhận 3,3 tỷ USD từ các mảng ngoài smartphone.

Một điểm then chốt trong kế hoạch datacenter của Qualcomm là nhắm đến mảng inferencing, tức giai đoạn mô hình AI đã được huấn luyện xong và bắt đầu được dùng để tạo phản hồi, dự đoán hoặc xử lý tác vụ thực tế. Đây là phần khác với training, tức quá trình huấn luyện mô hình AI bằng lượng dữ liệu và sức mạnh tính toán khổng lồ. Qualcomm dường như muốn cạnh tranh bằng giải pháp inferencing chi phí thấp hơn, thay vì đối đầu trực diện ở phân khúc cao cấp nơi Nvidia đang cực mạnh. Dù vậy, việc chỉ nhắm đến phân khúc rẻ hơn cũng khiến nhiều nhà quan sát cho rằng sức hút của nền tảng này có thể không đủ rộng để nhanh chóng tạo vị thế lớn trên thị trường.

Bên cạnh datacenter, Qualcomm vẫn phải dựa nhiều vào mảng di động truyền thống. Lãnh đạo công ty cho biết họ kỳ vọng doanh thu từ các thiết bị Android sẽ cải thiện nhờ thị trường Trung Quốc hồi phục. Theo CEO Cristiano Amon, các hãng điện thoại tại Trung Quốc đã giải phóng phần lớn hàng tồn kho và đang chuẩn bị tung ra các mẫu máy mới tích hợp agentic AI. Đây là khái niệm chỉ các hệ thống AI có khả năng hành động chủ động hơn, chẳng hạn tự lập kế hoạch, thực hiện nhiều bước xử lý và hỗ trợ người dùng như một tác nhân số thay vì chỉ trả lời câu hỏi đơn lẻ.

Qualcomm cũng phát tín hiệu tăng giá trên nhiều dòng sản phẩm. Theo ông Amon, mức tăng hai chữ số nếu xảy ra chủ yếu là để chuyển phần chi phí đầu vào cao hơn sang khách hàng, bao gồm cả giá wafer. Wafer là các tấm bán dẫn silicon mỏng dùng làm nền để sản xuất chip, và đây là thành phần cốt lõi trong quy trình chế tạo vi mạch. Ông cho rằng việc tăng giá này sẽ không làm thị trường smartphone vốn đang trầm lắng xấu đi đáng kể, bởi chi phí bộ nhớ RAM trong cấu trúc giá thành thiết bị vẫn là yếu tố nặng hơn. RAM là bộ nhớ truy cập ngẫu nhiên, nơi thiết bị lưu dữ liệu tạm thời để xử lý nhanh các tác vụ đang chạy.

Trong quý 3, Qualcomm ghi nhận doanh thu 9,95 tỷ USD, giảm 4% so với cùng kỳ năm trước. Lợi nhuận ròng giảm mạnh 25%, còn 2 tỷ USD. Dù các con số này không lệch nhiều so với dự báo trước đó của công ty, thị trường vẫn phản ứng tiêu cực: cổ phiếu Qualcomm giảm khoảng 5% trong giao dịch ngoài giờ. Điều này cho thấy nhà đầu tư vẫn thận trọng với khả năng hãng bù đắp được sự suy giảm từ Apple, ngay cả khi AI và datacenter đang mở ra một câu chuyện tăng trưởng mới.

Bức tranh tổng thể cho thấy Qualcomm đang đi đúng hướng trong nỗ lực đa dạng hóa doanh thu, đặc biệt khi làn sóng AI tạo ra nhu cầu mới cho chip xử lý trong trung tâm dữ liệu. Tuy nhiên, mục tiêu 15 tỷ USD doanh thu datacenter vào năm 2029, dù rất đáng kể với một tân binh, vẫn chỉ đặt hãng vào nhóm người chơi nhỏ so với các đối thủ đã thống trị thị trường. Nói cách khác, AI có thể đến đúng lúc để giúp Qualcomm lấp khoảng trống mà Apple để lại, nhưng để biến điều đó thành vị thế lớn trong datacenter, công ty sẽ còn phải chứng minh nhiều hơn trong vài năm tới.