Kỹ sư năng lượng bị cáo buộc giao dịch nội gián trước thương vụ Microsoft gắn với việc tái khởi động nhà máy hạt nhân Three Mile Island

Một cựu kỹ sư của Constellation Energy đang đối mặt với cáo buộc giao dịch nội gián sau khi cơ quan quản lý chứng khoán Mỹ cho rằng người này đã kiếm khoảng 1,4 triệu USD nhờ đặt cược vào cổ phiếu công ty trước khi kế hoạch tái khởi động lò phản ứng tại Three Mile Island được công bố. Theo Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ, thường được gọi là SEC, đây là cơ quan giám sát thị trường tài chính tại Mỹ, kỹ sư Casey Muggleston đã sử dụng cái gọi là MNPI, viết tắt của material non-public information, tức thông tin quan trọng nhưng chưa được công khai, để thực hiện giao dịch.

Trọng tâm của vụ việc là thỏa thuận giữa Microsoft và Constellation Energy liên quan đến việc đưa tổ máy số 1 của Three Mile Island hoạt động trở lại. Nhà máy này từng ngừng vận hành vào năm 2019. Vào tháng 9/2024, hai bên ký hợp đồng mua điện kéo dài 20 năm, một dạng power purchase agreement, tức thỏa thuận dài hạn trong đó khách hàng cam kết mua điện với mức giá định trước. Với Microsoft, điều này đặc biệt quan trọng khi các dịch vụ điện toán đám mây và AI ngày càng tiêu tốn nhiều năng lượng, nhất là các trung tâm dữ liệu phải vận hành liên tục để huấn luyện và chạy mô hình trí tuệ nhân tạo.

Theo hồ sơ nộp tại tòa án liên bang ở bang Delaware, Muggleston bị cho là đã biết về kế hoạch khởi động lại lò phản ứng từ tháng 5/2024 thông qua công việc kỹ sư hạt nhân tại Constellation. Dù bị cấm giao dịch dựa trên thông tin mật, ông vẫn bị cáo buộc mua một loạt call options, tức quyền chọn mua cổ phiếu, từ tháng 6 đến tháng 9 với tổng giá trị khoảng 66.595 USD. Quyền chọn là công cụ tài chính phái sinh, cho phép nhà đầu tư đặt cược vào việc giá cổ phiếu sẽ tăng trong tương lai mà không cần mua toàn bộ số cổ phiếu ngay từ đầu, vì vậy mức sinh lời có thể rất lớn nếu dự đoán đúng.

Diễn biến thị trường sau thông báo công khai là chi tiết then chốt trong vụ kiện. Tháng 7/2024, ban lãnh đạo Constellation đã phê duyệt dự án tái khởi động trị giá 1,5 tỷ USD. Đến ngày 20/9, công ty chính thức công bố kế hoạch mở lại cơ sở Three Mile Island cùng vai trò của Microsoft trong thương vụ. Trong cùng ngày, cổ phiếu Constellation tăng từ 181,80 USD lên 254,98 USD. SEC cho biết ngay sau đó, Muggleston đã bán toàn bộ số quyền chọn mua đang nắm giữ và thu về khoản lãi xấp xỉ 1,4 triệu USD.

Không chỉ đối mặt với vụ kiện dân sự từ SEC, cựu kỹ sư này còn bị công tố liên bang truy tố hình sự. Hồ sơ cáo buộc ông đã vi phạm nghĩa vụ tín nhiệm đối với công ty và cổ đông khi tận dụng thông tin mật để trục lợi. Dự kiến ông sẽ ra hầu tòa vào ngày 2/7 trước thẩm phán Sherry R Fallon tại Wilmington, Delaware. Trong khi đó, kế hoạch tái khởi động lò phản ứng của Three Mile Island vẫn đang đi qua quy trình đánh giá của Ủy ban Điều tiết Hạt nhân Mỹ, cơ quan phụ trách an toàn hạt nhân. Cơ quan này mới đưa ra kết luận sơ bộ rằng dự án có thể không gây tác động môi trường đáng kể, nhưng đánh giá vẫn còn chờ ý kiến công chúng và quyết định cuối cùng.

Vụ việc không chỉ là câu chuyện pháp lý về giao dịch nội gián, mà còn cho thấy áp lực năng lượng ngày càng lớn từ làn sóng AI. Khi các hãng công nghệ lớn tìm kiếm nguồn điện ổn định, quy mô lớn và phát thải thấp để nuôi trung tâm dữ liệu, điện hạt nhân đang quay trở lại bàn đàm phán như một lựa chọn chiến lược. Chính bối cảnh đó đã khiến một quyết định vận hành lại nhà máy điện hạt nhân cũ trở thành thông tin có sức ảnh hưởng lớn tới thị trường, và theo cáo buộc của giới chức Mỹ, đủ để tạo ra một thương vụ giao dịch bất hợp pháp trị giá hàng triệu USD.