HP đối mặt cú sốc giá RAM: chi phí bộ nhớ trong PC vọt lên 35%, thúc đẩy cuộc đua tìm nguồn cung rẻ hơn

HP cho biết chi phí bộ nhớ hiện đã chiếm tới 35% tổng chi phí linh kiện để lắp ráp một chiếc PC, tăng rất mạnh so với mức 15-18% của quý trước. Trong ngành sản xuất máy tính, “bộ nhớ” ở đây chủ yếu ám chỉ RAM, loại linh kiện lưu trữ tạm thời dữ liệu để máy xử lý tác vụ nhanh hơn. Khi tỷ trọng chi phí RAM tăng gấp đôi chỉ trong thời gian ngắn, biên lợi nhuận của nhà sản xuất bị siết lại đáng kể, đặc biệt ở phân khúc PC vốn cạnh tranh gay gắt về giá.

Trong cuộc gọi công bố kết quả kinh doanh quý I/2026, CEO tạm quyền Bruce Broussard cho biết HP đã ký các thỏa thuận cung ứng dài hạn cho cả năm, đồng thời rút ngắn một nửa thời gian “qualification” vật liệu mới. Đây là quy trình kiểm định và phê duyệt để xác nhận một nhà cung cấp hoặc linh kiện mới đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật, độ ổn định và khả năng tương thích với sản phẩm. Việc cắt giảm thời gian này giúp HP đưa linh kiện mới, đặc biệt là linh kiện rẻ hơn, vào cấu hình PC nhanh hơn trước.

HP cũng cho biết họ đã xây dựng các vị thế tồn kho chiến lược cho những nền tảng sản phẩm chủ lực. Nói cách khác, hãng chủ động dự trữ một số linh kiện quan trọng để giảm rủi ro đứt gãy nguồn cung và hạn chế tác động của biến động giá. Bên cạnh đó, công ty mở rộng hoạt động mua sắm từ các nguồn có chi phí thấp hơn trong “commodity basket” – thuật ngữ chỉ nhóm linh kiện phổ thông như bộ nhớ, lưu trữ hay các thành phần điện tử tiêu chuẩn thường được mua với khối lượng lớn. HP nói thêm rằng các sáng kiến AI nội bộ đang hỗ trợ quy trình lập kế hoạch đầu-cuối linh hoạt hơn, từ khâu mua hàng, logistics đến cấu hình sản phẩm.

Theo HP, trí tuệ nhân tạo đang được ứng dụng vào các quy trình vận hành để hạ chi phí logistics và phản ứng nhanh hơn với thị trường. Trong bối cảnh chuỗi cung ứng công nghệ thường xuyên biến động, AI có thể giúp dự báo nhu cầu, tối ưu mức tồn kho và điều phối nguồn hàng hiệu quả hơn. Đây là một xu hướng ngày càng phổ biến trong ngành phần cứng, nơi việc chậm điều chỉnh cấu hình hoặc đặt sai linh kiện có thể khiến doanh nghiệp mất hàng triệu USD.

Không chỉ lo phía cung, HP còn cho biết họ đang “định hình nhu cầu” bằng cách cấu hình lại sản phẩm sao cho phù hợp hơn với nguồn linh kiện hiện có và nhu cầu thực tế của khách hàng. Song song đó là các biện pháp tăng giá có chọn lọc, phối hợp với cả kênh phân phối lẫn khách hàng mua trực tiếp. Điều này cho thấy hãng đang tìm cách chia sẻ gánh nặng chi phí thay vì tự hấp thụ hoàn toàn, nhất là khi giá bộ nhớ được dự báo còn tiếp tục tăng trong năm nay.

Bruce Broussard cũng đề cập đến phán quyết gần đây của Tòa án Tối cao Mỹ liên quan đến việc bác bỏ các mức thuế thời chính quyền Trump. Thuế quan, hay tariff, là khoản thuế áp lên hàng hóa nhập khẩu và thường làm tăng chi phí cho nhà nhập khẩu lẫn người tiêu dùng. Dù sau đó chính quyền Mỹ có động thái nâng một số mức thuế từ 10% lên 15%, HP nói hiện tại họ chưa kỳ vọng bị ảnh hưởng tiêu cực bởi các diễn biến tiếp theo. Tuy nhiên, môi trường chính sách thương mại vẫn được xem là một biến số khó lường với toàn ngành công nghệ.

Bất chấp áp lực chi phí, mảng hệ thống cá nhân của HP vẫn ghi nhận doanh thu 10,3 tỷ USD, tăng 11% so với cùng kỳ năm trước. Doanh số PC tiêu dùng tăng 14%, kéo doanh thu tăng 16%, trong khi khách hàng doanh nghiệp mua nhiều hơn 11%, giúp doanh thu tăng 9%. Theo Ketan Patel, Chủ tịch mảng hệ thống cá nhân của HP, đà chuyển dịch sang Windows 11 đang là động lực lớn cho thị trường. Ngoài ra, nhu cầu với AI PC cũng đang tăng lên rõ rệt.

HP cho biết 35% số PC hãng bán ra hiện là AI PC. Đây là dòng máy tính được thiết kế để chạy các tác vụ trí tuệ nhân tạo ngay trên thiết bị, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào đám mây. Một số mẫu được tích hợp phần cứng tăng tốc AI như NPU, viết tắt của Neural Processing Unit, tức bộ xử lý chuyên dụng cho tác vụ AI với mức tiêu thụ điện thấp. Theo HP, các “mô hình cục bộ” – tức mô hình AI chạy trực tiếp trên máy – đã bắt đầu mang lại kết quả rõ ràng hơn, khi ngày càng nhiều ISV, tức các nhà cung cấp phần mềm độc lập, phát triển ứng dụng tận dụng AI tại chỗ hiệu quả hơn trước.

Ketan Patel cho biết HP đang làm việc với hơn 100 nhà phát triển phần mềm để thúc đẩy việc tạo ra nhiều ứng dụng tương thích tốt hơn với AI PC. Đây là yếu tố then chốt vì phần cứng AI chỉ thực sự hấp dẫn khi có phần mềm tận dụng được năng lực đó. Nếu các ứng dụng chỉnh sửa ảnh, họp trực tuyến, bảo mật hay năng suất văn phòng có thể chạy các mô hình AI ngay trên máy, người dùng sẽ được hưởng lợi về tốc độ phản hồi, quyền riêng tư và đôi khi cả khả năng hoạt động ngoại tuyến.

Trong khi mảng PC tăng trưởng tốt, doanh thu từ sản phẩm in ấn của HP giảm 2%, còn 4,2 tỷ USD. Dù vậy, mảng này vẫn đạt biên lợi nhuận hoạt động 18,3%, cao vượt trội so với mức 5% của mảng hệ thống cá nhân. Biên lợi nhuận hoạt động là chỉ số cho biết doanh nghiệp giữ lại được bao nhiêu lợi nhuận từ hoạt động kinh doanh cốt lõi sau khi trừ chi phí vận hành. Điều này cho thấy máy in vẫn là trụ cột lợi nhuận quan trọng, ngay cả khi tăng trưởng doanh thu không còn mạnh.

Tổng doanh thu quý của HP đạt 14,4 tỷ USD, tăng gần 7% so với cùng kỳ. Lợi nhuận trên mỗi cổ phiếu theo chuẩn non-GAAP đạt 0,81 USD, chạm ngưỡng trên trong vùng dự báo trước đó của công ty. Non-GAAP là cách doanh nghiệp điều chỉnh kết quả tài chính bằng cách loại bỏ một số khoản mục như chi phí tái cấu trúc hoặc chi phí một lần để phản ánh sát hơn hoạt động kinh doanh cốt lõi. Tuy nhiên, Giám đốc tài chính Karen Parkhill cảnh báo kết quả cả năm có thể sẽ nghiêng về sát mức thấp trong khung dự báo do môi trường kinh doanh nhiều biến động và giá bộ nhớ tiếp tục leo thang.

Cổ phiếu HP mở phiên ở mức 18,33 USD nhưng giảm xuống còn 17,15 USD trong giao dịch ngoài giờ, tương đương mức lùi khoảng 6%. Phản ứng này cho thấy giới đầu tư chưa thực sự yên tâm với triển vọng của hãng, dù doanh thu vẫn tăng. Nỗi lo lớn nhất có lẽ không nằm ở sức mua PC hiện tại, mà ở câu hỏi HP có thể bảo vệ biên lợi nhuận đến đâu nếu RAM tiếp tục đắt đỏ và cuộc đua AI PC đòi hỏi nhiều linh kiện hiệu năng cao hơn.