Lợi nhuận Samsung tăng gấp 19 lần chỉ sau một năm, nhưng thị trường vẫn lo ngại bong bóng chip nhớ AI

Samsung vừa công bố ước tính kết quả kinh doanh quý II/2026 với mức tăng trưởng gây choáng váng. Nếu hoàn tất hạch toán đúng như dự báo, tập đoàn Hàn Quốc sẽ ghi nhận doanh thu từ 170 đến 172 nghìn tỷ won, tương đương khoảng 111,9 tỷ USD, cùng lợi nhuận hoạt động từ 89,3 đến 89,5 nghìn tỷ won, tương đương khoảng 58,4 tỷ USD. Cùng kỳ năm 2025, doanh thu của hãng chỉ đạt 75,7 nghìn tỷ won và lợi nhuận hoạt động ở mức 4,68 nghìn tỷ won. Điều đó đồng nghĩa lợi nhuận đã tăng khoảng 19 lần chỉ trong một năm.

Dù bản cập nhật sơ bộ của Samsung không giải thích chi tiết, bức tranh chung khá rõ ràng: mảng bộ nhớ đang kéo toàn bộ kết quả đi lên. Trong báo cáo quý I trước đó, công ty cho biết hoạt động kinh doanh bộ nhớ đã lập kỷ lục doanh thu và lợi nhuận, nhờ “vị thế dẫn đầu công nghệ” và giá bán trung bình cao hơn. Bộ nhớ ở đây chủ yếu là DRAM, loại bộ nhớ truy cập ngẫu nhiên động được dùng rộng rãi trong máy chủ, PC và đặc biệt là hạ tầng AI; khi nhu cầu tăng mạnh, giá DRAM thường leo thang rất nhanh. Xu hướng này đến nay gần như chưa hạ nhiệt.

Làn sóng AI đang khiến các hãng công nghệ đổ tiền vào trung tâm dữ liệu và máy chủ tăng tốc, qua đó làm nhu cầu chip nhớ tăng mạnh. Những hệ thống AI hiện đại cần lượng DRAM và các loại bộ nhớ băng thông cao lớn hơn nhiều so với máy chủ truyền thống để xử lý mô hình ngôn ngữ lớn và tác vụ huấn luyện. “Trung tâm dữ liệu” là nơi tập trung máy chủ, lưu trữ và thiết bị mạng để vận hành dịch vụ số, còn “hạ tầng AI” là tập hợp phần cứng và phần mềm phục vụ việc huấn luyện, triển khai và chạy các mô hình trí tuệ nhân tạo. Trong bối cảnh đó, Samsung cùng các đối thủ như Micron đang hưởng lợi từ việc khách hàng sẵn sàng trả giá cao để đảm bảo nguồn cung trong nhiều năm.

Điều đáng chú ý là thị trường không phản ứng tích cực như kỳ vọng. Cổ phiếu Samsung được cho là đã giảm gần 10% sau thông tin lợi nhuận tăng vọt. SK Hynix, một nhà sản xuất chip nhớ lớn khác của Hàn Quốc, cũng chứng kiến giá cổ phiếu đi xuống. Diễn biến này cho thấy nhà đầu tư không chỉ nhìn vào con số hiện tại mà còn đánh giá rủi ro trong chu kỳ tiếp theo của ngành bán dẫn.

Giới phân tích lo ngại rằng cuộc đua xây thêm nhà máy sản xuất chip có thể khiến thị trường bộ nhớ rơi vào tình trạng dư cung trong tương lai. “Dư cung” xảy ra khi năng lực sản xuất vượt quá nhu cầu thực tế, thường kéo giá bán giảm mạnh và làm biên lợi nhuận co lại. Kịch bản này đặc biệt đáng chú ý nếu các công ty AI bắt đầu chậm lại trong kế hoạch mở rộng hạ tầng, hoặc công bố kết quả kinh doanh cho thấy việc kiếm tiền từ các khoản đầu tư AI chưa đạt như kỳ vọng.

Một phần nguyên nhân khiến thị trường thận trọng là vì hiệu quả thương mại của AI vẫn còn gây tranh cãi. Nhiều doanh nghiệp đã đầu tư lớn nhưng ROI, tức tỷ suất hoàn vốn đo mức lợi ích thu về so với số tiền bỏ ra, vẫn chưa thật sự rõ ràng. Một số dự án AI trong chăm sóc khách hàng bị thu hẹp vì trải nghiệm người dùng chưa tốt. Ở mảng phát triển phần mềm, AI cũng bị phàn nàn vì ảnh hưởng tiêu cực tới quy trình CI/CD, viết tắt của Continuous Integration/Continuous Delivery, tức mô hình tích hợp và triển khai phần mềm liên tục nhằm đẩy nhanh việc phát hành ứng dụng. Nếu AI chưa chứng minh được hiệu quả bền vững, nhu cầu hạ tầng có thể chững lại và kéo theo áp lực đối với thị trường bộ nhớ.

Trong ngắn hạn, Samsung rõ ràng đang ở vị thế cực kỳ thuận lợi khi giá bộ nhớ vẫn cao và làn sóng đầu tư AI chưa dừng lại. Tuy nhiên, phản ứng của thị trường cho thấy nhà đầu tư đang bắt đầu đặt câu hỏi lớn hơn: liệu đây là giai đoạn tăng trưởng bền vững, hay chỉ là đỉnh cao của một chu kỳ có nguy cơ tạo bong bóng? Với ngành bán dẫn, nơi cung cầu thường biến động mạnh theo chu kỳ, câu trả lời có thể quyết định hướng đi của Samsung, SK Hynix và toàn bộ hệ sinh thái chip nhớ trong vài năm tới.